Yaşayan bir bilgisayar, yani, hergün ve uzun saatler kullanılan bir pc, şüphesiz hızla yıpranacaktır. Bu durumun sonuna kadar önüne geçmek mümkün değil belki ama basit önlemlerle süreci dizginlemek de elimizde.
İlkin hardware den başlayalım: Hardware, yani kısacası bilgisayarımızın yazılımları (software) dışında kalan parçalarının en büyük üç düşmanı düzensiz elektrik akımı; sarsıntı ve tozlanmadır.
Ne yazık ki, hala ülkemizde elektrik kesintileri ve voltaj dalgalanmalarının önüne hala geçilebilmiş değil. Çok hassas elektronik parçalardan oluşan bilgisayarlarımız, bir de yapılardaki kalitesiz ve kimi zaman topraklamasız tesisatlarla da kullanılmak zorunda kaldığında daha ambalajından çıktığı günden itibaren risk altında demektir. Bu riski ortadan kaldırmak için alınacak önlemler ise, tehlikenin olası sonuçlarıyla karşılaştırıldığında hem oldukça basit, hem de düşük maliyetlidir:
- Elektrik tesisatının mutlaka topraklamalı olmasını sağlamak;
- Mümkünse bağımsız priz/hat kullanmak ama değilse, ani akım çeken gereçlerle (ütü, süpürge, matkap vb) aynı hattı aynı anda kullanmaktan kaçınmak ve
- Bilgisayarımızı kasasından çıkarmazdan önce bir kesintisiz güç kaynağı kurmak!..
Kaliteli bir güç kaynağı, pc mizi sadece kesintiye karşı değil, voltaj dalgalanmalarına karşı da koruyacaktır. Kurduğumuz bilgisayarın ondabiri maaliyetini geçmediği halde özellikle ev kullanıcıları tarafından en fazla ihmal edilen bileşenidir. Halbuki, bana bir şey olmaz alışkanlığının en fazla yaralayıcı darbesini bu ihmalden alırız: Sokaklarda koltuğunun altında kasalarıyla servis dolaşanları gözünüzün önüne getirin: sadece ceplerinden yitirdikleriyle kalmayıp, bir de üstüne bilgilerini/çalışmalarını yitirdiklerini öğrendiklerinde düştükleri halden kaçınmak 100-150 Ytl arasında bir önlemle aşılabilir.
Kasayı sarsıntı riskinden uzak tutmalıyız!
Yanda da görüldüğü gibi hardiskin içinde saniyede 7500 devirle dönen üst üste sıralı diskler ve onlara dokunmadan okuyup yazan kafalar var. Sarsıntı ve darbe durumunda bu okur/yazar kafaların disklere temas etmesi ve kalıcı hasarlara neden olması kaçınılmazdır. Bu tip hasarlardan dolayı çöken bir harddiskden veri kurtaran firmaların talep ettikleri ücretleri görmek istemezsiniz!.. Bilgilerinize değer veriyorsanız kasanızın bütün diğer çevre şartları kadar darbesiz çalışacak bir yere de gereksinim duyduğunu asla aklınızdan çıkarmamalısınız!.
Gelelim Çevre Koşullarına
Buluttan nem kapan bilgisayarımız, gerçekten de bu sözü hak edecek kadar naziktir! Doğrudan güneş almamalı, havasız kalmamalı, aşırı tozlu ortamdan uzak tutulmalı, sıvı sökülmelerine karşı korunmalıdırlar ve hatta.. sigara dumanından da çok rahatsız olurlar!. (İnanmayanlar, önünde sürekli sigara içilen monitörleri bir kere silmeyi denesinler!.)
İşin şakasını bir yana bırakırsak, bilgisayarın sürekli ısı ürettiğini ve üzerinde kaç tane fanın bu ısıyı ortamdan uzaklaşmak için çalıştığını unutmamalıyız. Kasanın fan girişlerine rahat hava alacak şekilde yerleştirilmeli ve bu girişlerin toz ve benzeri nesnelerle tıkanarak soğutma işlevinin eksilmesine izin verilmemelidir. İşlemci, ram ve hatta harddisk bile böyle denetimsiz bir ısı artışından dolayı ciddi arızalar yapabilir. Bundan dolayı, dışı pırıl pırıl olan bir kasanın içene toz toplanmış olabileceğini de bilmeliyiz. Fanların sesinin giderek artması, ısının artmaya başlaması kasanın içinin temizlenme zamanının geldiğini haber verir. Üfleyen bir pompa gibi bir araç vasıtasıyla fanların kanatları, ramler, harddisk, anakart gibi bölgelerden bu tozlar uzaklaştırılmalıdır.
|